Biyografi Nedir, Biyografinin Özellikleri

Biyografi Nedir, Biyografinin Özellikleri

Taban Puanları İçin Tıklayınız.



Biyografi (Yaşam Öyküsü) Nedir?


Ünlü kişilerin hayatını ve yapıtlarını anlatan yazı türü­ne biyografi denir. Amaç, yaşam öyküsü anlatılan kişinin yaptığı önemli çalışmaları, yapıtlarını ve belirgin özelliklerini okura duyurmaktır. Belgelere dayanılarak yazılan bu türün ilk örneğini veren Plutarkhos’tur. Bu türün divan edebiyatındaki karşılığı “tezkire”dir. Şairlerin ha­yatlarını anlatmak için hazırlanan ve “tezkire-i şuara” (şairler tezkiresi) diye anılan yapıtlar da bu türün bir örneğidir. Tanınmış insanların yapmış oldukları mücadeleler biyografiler sayesinde yeni insanlara aktarılır ve bu yaşamlar örnek teşkil eder.

Biyografi Türünün Özellikleri

  • Tanınmış ve toplumda ilgiyle karşılanan kimselerin hayatı ve eserleri hakkında bilgi vermek için yazılan yazılardır.
  • Anlatılanlar belgelere ve kanıtlara dayandırılarak yazılır.
  • Biyografi giriş, gelişme ve sonuç şeklinde bölümlere ayrılarak yazılır.
  • Betimleme, açıklama, öyküleme gibi anlatım tekniklerinden faydalanılır.
  • Biyografide nesnellik söz konusudur.
  • Biyografide kişinin iç dünyasından ziyade dış dünyası anlatılır.
  • Üçüncü kişil ağzıyla anlatılır.
  • Biyografide anlatılan kişinin çevresiyle ele alınır.
  • Anlatılan olaylar kronolojik sıraya göre anlatılır.
  • “Plutarkhors” bu türün ilk yazarı olarak bilinir.
  • Biyografinin Divan edebiyatında karşılığı “tezkire” olarak bilinir.
  • Ali Şir Nevai’nin “Mecalisü’n-Nefais” adlı eseri ilk şairler tezkiresi olarak bilinir.

Biyografi Türünün Önemli Eserleri

  • Recaizade Mahmut Ekrem – Kudemadan Birkaç Şair
  • Muallim Naci – Osmanlı Şairleri
  • Beşir Fuad – Viktor Hugo
  • Süleyman Nazif – Mehmet Akif
  • Kenan Akyüz – Tevfik Fikret
  • Mehmet Kaplan – Namık Kemal Hayatı ve Eserleri
  • Olcay Önertoy – Halit Ziya Uşaklıgil, Romancılığı ve Romanımızdaki Yeri
  • Birol Emil – Mizancı Murad Bey, Hayatı ve Eserleri
  • Nurullah Çetin – Behçet Necatigil, Hayatı, Sanatı ve Eserleri

Biyografi Örneği


FUZULİ (Divan Edebiyatı Antolojisi) - Fuat Köprülü

“Fuzuli” mahlasıyla tanınan Mehmet bin Süleyman’ın nerede ve hangi yılda doğduğunu kesin olarak bilmi­yoruz. Yaklaşık olarak 15. yüzyılın son yıllarında Ker­bela’da ya da Hille’de doğduğu söylenebilir. “Bayat” adlı eski bir Türk aşiretindendir. Kuvvetli bir öğrenim görerek zamanının bütün bilgilerini elde eden ve ye­tiştiği alan dolayısıyla Türkçeden başka Arap ve Acem dillerini de pek iyi öğrenen Fuzuli bu üç dilde nazım­la ve nesirle birçok eser yazdı: Türkçe Divan: Çeşitli basmaları ve yazmaları vardır. Farsça Divan: Nesirle yazılmış ön sözünde ozanın hayatı ve düşünceleri üze­rine önemli bilgi bulunan bu Divan’ın çeşitli nüshaları vardır. Leyla ve Mecnun: İstanbul, Tebriz, Taşkent’te basılmış, çeşitli nüshaları vardır. Hadikat’üs Süeda: Kerbela olayını anlatan bu nesirle yazılmış eserin çe­şitli basmaları vardır. Nişancı Paşa Mektubu: Daha çok “Şikayetname” adıyla tanınmış mektup. Arapça Divan’ı da vardır.


Bu İçeriğe Emoji İle Tepki Ver

0
0
0
0
0
0

Yorum Yap

Yorumlar 0

YKS Puan Hesaplama Uygulamamızı İndirdiniz mi?Hemen İndir
+