Tevriye Nedir? Tevriye Konu Anlatımı | Bilgenç

Tevriye Nedir? Tevriye Konu Anlatımı


Tevriye (Amacı Gizleme)

Tevriye Nedir? Diye soracak olursak… Birden fazla gerçek anlamı olan bir sözcüğü ya da söz öbeğini iki anlama gelecek şekilde kullanmaya fakat uzak anlamı kastetmeye tevriye (amacı gizleme) denir.
Tevriyeyi kinaye sanatıyla karıştırmamak gerekir. Kinayede sözcüğün mecaz anlamı kastedilir, tevriyede ise gerçek anlam kastedilir.
Tevriyeyi “iham” sanatıyla da karıştırmamak gerekir. İham sanatı da tevriye gibi sözcüğün gerçek anlamlarıyla yapılır. Fakat sözün her iki anlamı da cümlenin anlamı ile uyuşur. Söz bu iki anlama göre de değerlendirilebilir. Tevriyede sözcüğün en uzak anlamı ifade ile uyuşur. Yakın anlamı söz içinde düşünmek mümkün değildir.
Tevriye genelde sesteş kelimeler veya özel isimlerle yapılır.

Örnek

  • Baki kalır sahife-i alemde adımız. (Baki)

Örnekte altı çizili olan “Baki” kelimesi hem şairin adı olarak kullanılmış hem de sonsuzluk anlamına gelen baki anlamında kullanılmış.

Örnek

  • Örtün üstüme örtün serin karanlıkları. (Necip Fazıl Kısakürek)

Örnekte altı çizili olan “serin” kelimesi hem soğuk anlamına gelecek şekilde kullanılmış hemde örtmek anlamına gelecek şekilde kullanılmıştır.

Örnek

  • Sen ailemizin güneşi, sen de ayısın.

Örnekte altı çizili olan “ayısın” kelimesi hem gökyüzündeki ay anlamına gelecek şekilde kullanılmış hem de bir hayvan olan ayı anlamına gelecek şekilde kullanılmıştır.

Örnek

  • Tahir efendi bana kelp demiş
    iltifatı bu sözde zahirdir,
    maliki mezhebim benim zira,
    itikadımca kelp tahirdir. (Nefi)

Bu dörlük, hiciv ustası Nefi ile Tahir efendinin atışması sonucu yazılmıştır. Anlatılana göre Tahir efendi Nefi’ye kelp (köpek) demiş. Nefi de muhalif olarak bu dörtlüğü yazmış ve son iki satırda belirtildiği üzere cümle iki anlama gelecek şekilde kullanılmış ve tevriye (amacı gizleme) sanatı yapılmıştır. Yani yakın anlama bakıldığında kendini inancına göre köpeğin temiz olduğunu söylemektedir. Uzak anlamda ise asıl köpeğin Tahir efendi olduğunu söylemektedir.


Üniversite Taban Puanları 2019 İçin Tıklayınız.
2020 TYT Konuları
2020 AYT Konuları


Yurtdışı Eğitim Fırsatları

Bu İçeriğe Emoji İle Tepki Ver

0
0
0
0
0
0

Yorum Yap

Yorumlar 0

YKS 2020'ye Evden Hazırlanın! 7/24 Online EğitimHemen incele
+