Açıklayıcı Anlatım Nedir? Açıklayıcı Anlatımın Özellikleri

Taban Puanları İçin Tıklayınız.



Açıklayıcı Anlatım Nedir?

Herhangi bir konuda bilgi vermek veya bir şey öğretmek amacıyla yapılan yazılı ya da sözlü anlatımdır. Derslerde öğretmenlerin en çok kullandığı yöntemdir. Nesnel bir anlatım izlenir. Mecazlara ve sanatlı anlatıma fazla yer verilmez. Ders kitaplarındaki anlatımlarla birlikte makale, deneme, fıkra, eleştiri gibi türlerde de kullanılan bir yöntemdir. Açıklayıcı anlatımda duruma göre; tanımlama, karşılaştırma örneklendirme, alıntı yapma, sayısal verilerden yararlanma vs. yöntemler de kullanılabilir.

 

Açıklayıcı Anlatımın Özellikleri

  • Dil, göndergesel işlevde kullanılır.
  • Açıklama, aydınlatma ve bilgi verme esas alınır.
  • Söz sanatlarına, sözcüklerin mecaz ve yan anlamlarına yer verilmez.
  • Verilen bilgiler örneklerle ve tanımlarla pekiştirilir.
  • Dil ve ifade sade, gösterişsiz ve pürüzsüzdür.
  • Düşünce ve duygular kısa ve nesnel ifadelerle dile getirilir.

 

Açıklayıcı Anlatım Örnekleri

Aşağıdaki parçalar açıklayıcı anlatıma örnektir.

Örnek-1

Tarihimizde iki tane Gül Baba vardır. Fatih devrinde yaşayan ve asıl adı Mehmet olan Gül Baba, Anadolu’ya Şirvan’dan gelmiş, Fatih’in yaptırdığı camide dersler okutmuş ve kendisine verilen Korucu köyünde bir tekke kurmuştur. Kanuni zamanında yaşayan ve asıl adı Cafer olan Gül Baba ise bir Bektaşi dervişidir. 1548’de Budin’de şehit olmuştur. Halk arasındaki ünüyle birinci Gül Baba’yı unutturan bu sevimli derviş sarığında daima bir
gül bulundururmuş.

Bu parçada biri Fatih döneminde, diğeri ise Kanuni döneminde yaşamış olan iki Gül Baba hakkında okuyucuya bilgi verilmektedir. Kısaca hayatlarından bahsedilmiş, mukayese edilmiş, tasvirler yapılmıştır. Görüldüğü üzere nesnel bir anlatımdan yararlanılmıştır.

Örnek-2

Yusuf Ziya Ortaç, şiire aruzla başladı. Ziya Gökalp’in etkisiyle hece ölçüsünü benimsedi, bu türün başarılı örneklerini verdi. “Hecenin Beş Şairi”nden biri olarak ünlendi. Şiirleri Türk Yurdu, Servet-i Fünun ve Büyük Mecmua’da yayımlandı. Akbaba dergisinde akıcı bir dille, rahat okunur bir tarzda yazdığı fıkralarında siyasal mizahın özgün örneklerini verdi. Şiir ve gülmece yazılarının yanı sıra roman, öykü ve oyunlar da yazdı.

Bu parçada da şair Yusuf Ziya Ortaç hakkında biyografik bir bilgi verilmiştir. Nesnel bir anlatım hâkimdir.

Daha fazla açıklayıcı anlatım örneği için Açıklayıcı Anlatım Örnekleri sayfamızı ziyaret edebilirsiniz.



Bu İçeriğe Emoji İle Tepki Ver

0
0
0
0
0
0

Yorum Yap

Yorumlar 0

YKS Puan Hesaplama Uygulamamızı İndirdiniz mi?Hemen İndir
+