Dünya’nın Yıllık Hareketi ve Sonuçları

Dünya’nın Yıllık Hareketi ve Sonuçları

Taban Puanları İçin Tıklayınız.



Dünya’nın Yıllık Hareketi

Dünya, Güneş çevresindeki dönüşünü 365 gün 6 saatte tamamlar. Buna 1 yıl, harekete ise yıllık hareket denir. Dünya, Güneş çevresinde elips şeklindeki yörüngeyi takip ederek döner.

 
Dünyanın Yıllık Hareketleri ve Sonuçları
 

Dünya’nın Yıllık Hareketinin Sonuçları

Dünya’nın Yörüngesinin Elips Olmasının Sonuçları

  1. Dünya’nın elips şeklindeki yörünge üzerinde hareketi esnasında Güneş’e olan uzaklığı sabit değildir. Dünya, Güneş’e yaklaşıp uzaklaşır.
  2. Dünya’nın Güneş’e en yakın olduğu 3 Ocak tarihine günberi (perihel), Güneş’e en uzak olduğu 4 Temmuz tarihine ise günöte (afel) denir.
  3. Dünya’nın yörünge üzerindeki hareketi sırasında Güneş’e yaklaştığı dönemlerde hızı artarken, uzaklaştığı dönemlerde hızı azalır. Bunun sonucunda;
    • Yarım kürelerde mevsim süreleri farklı olur (Kuzey Yarım Küre’de yaz mevsimi daha uzun yaşanır).
    • Eylül ekinoksu 2 gün gecikerek 23 Eylül’de gerçekleşir.
    • Şubat ayı 2 gün kısa sürer. Bunun sonucunda diğer aylardan farklı olarak 28 gün 6 saat, dört yılda bir 29 gün (artık yıl) sürer.

NOT: Yeryüzünde sıcaklığın dağılışında Dünya’nın Güneş’e yaklaşması veya uzaklaşmasının bir etkisi yoktur. Sıcaklıklar üzerinde güneş ışınlarının düşme açısı etkilidir.

Dünya’nın Ekseninin Eğik Olması ve Sonuçları

  1. Güneş ışınlarının bir yere geliş açısı yıl boyunca değişir. Bunun sonucunda;
    • Sıcaklık yıl içinde değişir.
    • Mevsimler oluşur.
    • Cisimlerin gölge boyu yıl içinde değişir.
    • Güneş ışınları bir yarımküreye büyük açıyla gelirken diğer yarımküreye küçük açıyla gelir.
    • Aynı anda farklı yarımkürelerde farklı mevsimler yaşanır.
  2. Yıl içinde aydınlanma çemberi kutup daireleri ile kutup noktaları arasında yer değiştirir. (Aydınlanma çemberi: Gece ile gündüzü ayıran sınır)
  3. Yıl içinde gece ile gündüz süreleri değişir.
  4. Güneşin doğuş batış yerleri ile saatleri yıl içinde değişir.
  5. Mevsimler arasında basınç farkı meydana gelir. Bunun sonucunda mevsimlik muson rüzgarları oluşur.
  6. Dönenceler oluşur.
  7. Kutup daireleri oluşur.
  8. Matematik iklim kuşakları oluşur.
  9. Kutup noktalarında 6 ay gündüz, 6 ay gece yaşanır.

 

Dünya’nın Yıllık Hareketi İle İlgili Terimler

Yıllık hareketin sonuçlarını daha iyi anlayabilmek için aşağıdaki kavramları bilmek gerekir.

Yer Ekseni: Kutup noktalarından ve yerin merkezinden geçtiği varsayılan doğrudur.

Ekvator: Dünya’yı iki eşit parçaya böldüğü varsayılan en büyük paralel dairesidir. Gece-gündüz süreleri her zaman on ikişer saattir. Ekvator; çizgisel hızın en fazla, yer çekiminin en az, gurup ve tan süresinin en kısa olduğu paralel dairesidir. Bu paralel aynı zamanda sürekli termik alçak basınç alanıdır.

Ekvator Düzlemi: Ekvator’un oluşturduğu düzlemdir.

Yörünge Düzlemi (Ekliptik): Dünya’nın Güneş etrafında izlediği yörünge düzlemidir.

Dönence: Güneş ışınlarının yarım kürelerde dik açıyla geldiği en son noktadır. Güneş ışınları, öğle vakti 21 Haziran’da Yengeç Dönencesi’ne (23° 27′ kuzey enlemi); 21 Aralık’ta ise Oğlak Dönencesi’ne (23° 27′ güney enlemi) dik açıyla düşer.

Kutup Daireleri: Gece veya gündüzün 24 saat yaşanabildiği enlemlerdir (66° 33′ kuzey ve güney).

Aydınlanma Çemberi: Dünya’nın aydınlık ve karanlık kısımlarını birbirinden ayıran sınıra denir. 21 Mart ve 23 Eylül tarihlerinde kutup noktalarından, 21 Aralık ve 21 Haziran tarihlerinde ise kutup dairelerinden geçer. Yani bu çember, kutup noktaları ile kutup daireleri arasında sürekli yer değiştirir.

Ekinoks: 21 Mart ve 23 Eylül tarihlerine verilen isimdir. Bu tarihlerde Dünya’da gece-gündüz eşitliği yaşanır. Güneş ışınları Ekvator’a dik açıyla gelir ve yarım kürelerde bahar mevsimi başlar.

Solstis: 21 Aralık ve 21 Haziran tarihlerine verilen isimdir. Bu tarihlerde Güneş ışınları dönencelere dik açıyla düşer.

Eksen Eğikliği: Yörünge düzlemi (ekliptik) ile Ekvator arasında 23° 27’lık bir açı vardır (Bu açı eksen eğikliği açısıdır ve dönencelerin sınırlarını belirler.).



Bu İçeriğe Emoji İle Tepki Ver

0
0
0
0
0
0

Yorum Yap

Yorumlar 0

YKS Puan Hesaplama Uygulamamızı İndirdiniz mi?Hemen İndir
+